نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، دپارتمان مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان

2 استادیار، دپارتمان مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان

چکیده

طی چند دهه اخیر بلایای طبیعی افزایش یافته و مسئله مکان‌یابی و مسیریابی یکی از مهمترین مسائل در شرایط بحران شناسایی و معرفی شده است. چرا که در صورت مکانیابی صحیح تسهیلات امدادی، امکان دسترسی راحت تر آسیب دیدگان به این تسهیلات فراهم می گردد و از سوی دیگر به دلیل اینکه در شرایط بحران زمان از جایگاه بسیار حساسی برخوردار است، مسیریابی صحیح وسایل نقلیه از هدر رفت زمان جلوگیری به عمل می آورد. از این رو، در این تحقیق یک مدل دومرحله‌ای مکان یابی و مسیریابی در شرایط بحران ارائه شده است که در مرحله اول مدل، تصمیم‌گیرنده مسئولیت انتخاب مکان مراکز توزیع را از میان کاندیداهای موجود بر عهده دارد و در مرحله دوم باید تا حد ممکن بهترین مسیرها را جهت کمینه کردن مسافت طی شده توسط وسایل نقلیه در محدودیت زمانی انتخاب کند. در این راستا برای نشان دادن کارایی و ارزیابی مدل پیشنهادی، چندین مساله به روش قطعی حل شده و تحلیل حساسیت‌های مختلف بر پارامترهای تاثیرگذار آن انجام گرفته است. نتایج نشان می‌دهد که دو عامل مؤثر ظرفیت و شعاع پوشش پارامترهایی هستند که بیشترین تاثیر را بر مدل می گذارند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Locating Distribution Centers and Vehicle Routing in the disaster condition using two-stage programming

نویسندگان [English]

  • Mahboubeh Izadi 1
  • Parvaneh Samouei 2

1 M.Sc., Department of Industrial Engineering, Faculty of Engineering, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran

2 Assistant Professor, Department of Industrial Engineering, Faculty of Engineering, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran

چکیده [English]

Natural disasters have increased in recent decades and the issue of locating and routing have been identified and introduced as the most important issues in crisis situations. This importance is due to the fact that if the relief facilities are located correctly, it will be possible for the injured to have easier access to these facilities. On the other hand, the correct routing of vehicles will prevent waste of time due to their very significant role in times of crisis. Therefore, the present study used a two-stage model of locating and routing in crisis situations. In the first stage of the model, the decision maker is responsible for selecting the location of distribution centers from among the available candidates and in the second stage, the best route of transportation with the shortest distance should be identified due to time limit. In this regard, to show the efficiency and evaluation of the proposed model, several problems have been solved definitively and different sensitivities have been analyzed on its effective parameters. The results showed that the two effective factors of capacity and coverage radius were the parameters that had the greatest impact on the model.

کلیدواژه‌ها [English]

  • locating-routing problem
  • Disaster
  • Emergency Human Facilities
  • two-stage programming
  1. Nikoo, N., Babaei, M., & Mohaymany, A.S. (2018).Emergency transportation network design problem: Identification and evaluation of disaster response routes. Internatinal journal of disaster risk reducation, 27, 7-20.
  2. Balcik, B., & Beamon, B. M. (2008). Facility location in humanitarian relief. International Journal of Logistics, 11 (2), 1-1-121.
  3. Boonmee, C., Arimura, M., & Asada, T. (2017). Facility location optimization model for emergency humanitarian logistics. International Journal of Disaster Risk Reduction, 24, 485-498.
  4. Lehtveer, M., & Hedenus, F. (2015). Nuclear power as a climate mitigation strategy–technology and proliferation risk. Journal of Risk Research, 18 (3), 273-290.
  5. Lidskog, R., & Sjödin, D. (2016). Risk governance through professional expertise. Forestry consultants’ handling of uncertainties after a storm disaster. Journal of risk research, 19 (10), 1275-1290.
  6. Xu, J., Wang, Z., Shen, F., Ouyang, C., & Tu, Y. (2016). Natural disasters and social conflict: a systematic literature review. International journal of disaster risk reduction, 17, 38-48.
  7. ارکات، ج.، زمانی، ش.، قدس، پ.، (۱۳۹۴). مکان‌یابی و مسیریابی تسهیلات اورژانسی با فرض احتمال خرابی مسیرهای ارتباطی در زمان بحران، دو فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت بحران، شماره ۸، ص 95-106.
  8. ستاک، م.، عزیزی، و.، کریمی، ح.، (۱۳۹۳). مسئله مکان‌یابی مسیریابی چند دپویی ظرفیت دار با برداشت و تحویل هم‌زمان و بارهای برش یافته: مدل‌سازی و حل ابتکاری، نشریه پژوهش‌های مهندسی صنایع در سیستم‌های تولید، ۲ (۴)، ص ۶۷-۸۱.
  9. حسینی، س.م، خلجی علیایی، س. (1394). مدل‌سازی ریاضی مسئله مکان‌یابی-مسیریابی با در نظر گرفتن ظرفیت، تنوع و محدودیت تردد وسایل حمل‌ونقل و توسعه یک مدل حل مبتنی بر الگوریتم کلونی مورچگان، نشریه پژوهش‌های مهندسی صنایع در سیستم‌های تولید، 5 (3)، ص 91-105.
  10. Wu, T. H., Low, C., & Bai, J. W. (2002). Heuristic solutions to multi-depot location-routing problems. Computers & Operations Research, 29 (10), 1393-1415.
  11. Xu, J., Wang, Z., Zhang, M., & Tu, Y. (2016). A new model for a 72-h post-earthquake emergency logistics location-routing problem under a random fuzzy environment. Transportation Letters, 8 (5), 270-285.
  12. Min, H., Jayaraman, V., & Srivastava, R. (1998). Combined location-routing problems: A synthesis and future research directions. European Journal of Operational Research, 108 (1), 1-15.
  13. Mete, H. O., & Zabinsky, Z. B. (2010). Stochastic optimization of medical supply location and distribution in disaster management. International Journal of Production Economics, 126 (1), 76-84.
  14. Rath, S., & Gutjahr, W. J. (2014). A math-heuristic for the warehouse location–routing problem in disaster relief. Computers & Operations Research, 42, 25-39.
  15. ۱5. Moshref-Javadi, M., & Lee, S. (2016). The latency location-routing problem. European Journal of Operational Research,255 (2) 604-619.
  16. توکلی، ش.، ربانی، م.، بزرگی امیری، ع.، (۱۳۹۵). ارائه یک الگوی بهینه‌سازی برای مسئله پاک‌سازی آوار در فاز پاسخ به بحران، دو فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت بحران، شماره 2، ص 5-16.
  17. Nedjati, A., Izbirak, G., & Arkat, J. (2017). Bi-objective covering tour location routing problem with replenishment at intermediate depots: Formulation and meta-heuristics. Computers & Industrial Engineering,110, 191-206.
  18. Vahdani, B., Veysmoradi, D., Noori, F., & Mansour, F. (2018). Two-stage multi-objective location-routing-inventory model for humanitarian logistics network design under uncertainty. International journal of disaster risk reduction, 27, 290-306.
  19. Ghatreh Samani, M., Hosseini-Motlagh, S. M., Yaghoubi, S., & Jokar, A. (2017). A Hybrid Metaheuristic Method for Two-Echelon Location-Routing Problem with Pickup and Delivery. Advances in Industrial Engineering, 51 (1), 101-115.
  20. Tavana, M., Abtahi, A. R., Di Caprio, D., Hashemi, R., & Yousefi-Zenouz, R. (2018). An integrated location-inventory-routing humanitarian supply chain network with pre-and post-disaster management considerations. Socio-Economic Planning Sciences, 64, 21-37.
  21. نیازی شش‌نرمی، م.، کریمی طاهر، ر.، ربانی، م.، (1397). چارچوبی برای بهینه‌سازی تدارکات امدادرسانی و تخلیه مجروحان مطالعه موردی: نقش نیروهای مسلح، دو فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت بحران، شماره 1، ص 57-72.
  22. Oksuz, M. K., & Satoglu, S. I. (2020). A two-stage stochastic model for location planning of temporary medical centers for disaster response. International Journal of Disaster Risk Reduction, 44,101-426.
  23. Ellwein, L. B., & Gray, P. (1971). Solving fixed charge location-allocation problems with capacity and configuration constraints. AIIE Transactions, 3 (4), 290-298.
  24. Zhou, J., & Liu, B. (2003). New stochastic models for capacitated location-allocation problem. Computers & industrial engineering, 45 (1), 111-125.
  25. Soo, H. Y. (2004). Towards the Development of a Decision Support System for Emergency Vehicle Preemption and Transit Signal Priority Investment Planning (Doctoral dissertation, Virginia Tech).