ارزیابی میزان حساسیت دارایی‌ها و پهنه‌های شهری با استفاده از تحلیل اندرکنشی با رویکرد برنامه‌ریزی شهری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگر، دانشگاه صنعتی مالک اشتر

2 گروه شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت

چکیده

بر اساس تئوری‌های مختلف، آنچه در جنگ‌های دنیای امروز بیشتر مورد توجه قرار می‌گیرد، شناسایی دارایی‌های با ارزش شهر یا کشور و احتمال حمله به آن‌‌هاست. با توجه به عملکرد، میزان تأثیرگذاری، موقعیت راهبردی و ... میزان حساسیت هر کدام از دارایی‌ها نسبت به یکدیگر متفاوت است. از این رو تعیین میزان حساسیت دارایی‌ها اولین گام در طرح‌های پدافند غیرعامل است. حساسیت دارایی‌ها بر اساس پیامد‌های کوتاه‌مدت و بلند‌مدت ناشی از خسارت و تخریب دارایی‌ها تعریف شده و طبقه‌بندی میزان حساسیت آن‌ها به روش‌های مختلفی صورت می‌گیرد. در این پژوهش تحلیل اندرکنشی دارایی‌ها برای ارزیابی حساسیت آن‌ها مورد استفاده قرار گرفته است. میزان حساسیت هر دارایی از تلفیق سه اندرکنش فیزیکی، زمانی و جغرافیایی محاسبه شده است. برای تدوین برنامه‌های کارآمدتر باید علاوه بر ارزیابی حساسیت دارایی‌ها، میزان حساسیت پهنه‌های تحت تأثیر آن‌ها نیز شناسایی شود و در برنامه‌ریزی مورد توجه قرار گیرد، در حالی که این امر در پژوهش‌های مرتبط با حساسیت کمتر مورد بررسی قرار گرفته است. هدف این پژوهش توسعه‌ی مفهوم اندرکنش و ارائه‌ی روشی برای استفاده از تحلیل‌های اندرکنشی در برنامه‌ریزی شهری است. در این روش میزان حساسیت پهنه‌های شهری با توجه به دو عامل میزان حساسیت دارایی‌ها و تجمع آن‌ها در یک پهنه‌ی شهری تعیین شده است. برای عینی شدن این تحلیل، فرایند مذکور در یک منطقه‌ی شهری فرضی پیاده شده است. نتایج نشان می‌دهد که در این محدوده، دارایی‌های مربوط به زیرساخت برق از بیشترین حساسیت و دارایی‌هایی همچون موزه و صدا و سیما از کمترین میزان حساسیت برخوردارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Critical assement of assests and areas in the city using interdependency analysis – An urbun planning approach

نویسندگان [English]

  • Hanieh Nourollahi 1
  • Atefeh Soleimani 2
  • Akram Barzegar 1
  • Ali Alidusti 1
1 Researcher, Malek ashtar University of Technology, Tehran, Iran.
2 PhD student, Department of Urban design, Industrial University of Science and Technology, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Assets are one of the determining factors in vulnerability assessment of cities. However, not all assets have the same effects on vulnerability. Therefore, it is crucial to prioritize assets based on their criticality for the system. Criticality is defined as the value of the asset for the system along with the long-term and short-term consequences caused by it in case it is damaged or destroyed. Geographical, physical and temporal interdependency analyses were used in this research to determine the criticality of each asset. However, establishing the most critical assets is only one part of risk assessment. Therefore, in order to have a more efficient planning, it is necessary to ascertain the critical areas as well. Unfortunately, the existing literature on interdependency analysis lacks adequate research in this area and as a result this type of analysis has not been used in urban planning despite the potentially beneficial applications of this concept in the field. In the methodology proposed in this article, calculated criticality and aggregation of assets were taken into account to assign criticality to different areas. Since some of the data needed for this procedure is considered to be classified information, a hypothetical area with hypothetical assets was used in the case study. The results indicate that, between assets in this example. The electric power infrastructure has the highest criticality whereas assets such as museums and radio and TV center have the lowest criticality.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Asset
  • Criticality
  • Interdependency analysis
  • Geographic Information System